ÙUÖÛT¥ ÚWzÚVÖ Y³ RLY¥ ÙRÖPŸ“

20-• ¼\ցz¥ RLY¥ ÙRÖPŸ‘¥ EXL• ˜µY‡¨• «VeL†ReL A[«¥ TX ˜ÁÚ]¼\jL· H¼Ty|·[]. C‡¥ L•‘›¥XÖ RLY¥ ÙRÖPŸ“ (Wireless Communication) GÁT‰ h½‘P†ReL JÁ\Öh•. CªY³ RLY¥ ÙRÖPŸ‘¼h TX ERÖWQjLÛ[e i\X֕. YÖL]• Y‹R LÖÚWȼh ˜Á ŒÁ\°PÁ RÖ]ÖL ‡\‹‰ ÙLÖ·º• LR°, ®yz¥ E·[ –Á ETLWQjLÛ[ Ly|T|†‰• ¡ÚUÖy LzÚWÖ¥ (z« ¡ÚUÖy, ÚTÁ U¼¿• «[ehLÛ[e Ly|T|†‰• ¡ÚUÖy U¼¿• TX) L֟|ÙXÍ ÙP¦ÚTÖÁ, ÚT^ŸL·, ÙN¥ÚTÖÁL· G] i½e ÙLցÚP ÚTÖLX֕.

G‹R RLY¥ ÙRÖPŸ“ NÖR]˜• A‰ ÙNV¥TÖyz¥ E·[ ÚT։ S֕ ÙN¥¨• CP†‡¼h G|†‰ ÙN¥X ReL YÛL›¥ E·[ÛR "ÙUÖÛT¥" Gĕ ÙNÖ¥XÖ¥ h½eLX֕. ERÖ WQUÖL ÚYLUÖL ÙN¥¨• YÖL]†‡¨• TVÁT|†R ReL ÙN¥ÚTÖÁL·, SP‹‰ ÙLցÚP ETÚVÖLT|†R CV¨• YÖef PÖef U¼¿• L֟|ÙXÍ ÙN¥ÚTÖÁL· ÚTÖÁ\ÛYL·.

ÙUÖÛT¥ ÚWzÚVÖ ÙRÖPŸÛT ™Á¿ YÛLVÖL ‘¡eLX֕. ˜RXÖY‰ p• Ù[eÍ (Simplex) G]T|Y‰ C‡¥ J£ Y³ RLY¥ ÙRÖPŸ“ Uy|•RÖÁ Nֆ‡VUÖh•. CR¼h ÚT^Ÿ L£«ÛV ERÖWQUÖL i\X֕. CRÁ ™X• RLY¥LÛ[ S֕ ÙT\ Uy|ÚU CV¨•. ‡£‘ RLYÛX AĐT CVX։. CWPÖ Y‰ a֐ }Ù[eÍ (Half Duplex) CRÁ ™X• RLY¥LÛ[ ÙT\°•, RLY¥LÛ[ ‡£‘ ÙLÖ|eL°• CV¨•. B]Ö¥ JÚW NUV†‡¥ Cª«WÛP• ÙNšV CVX։. ™Á\ÖY‰ “¥ }Ù[eÍ (Full Duplex) C‡¥ CW| ÚN]¥L· E·[RÖ¥ JÚW NUV†‡¥ RLYÛX AĐT°•, RLY¥LÛ[ ÙT\°• C‰ Y³ Yhef\‰. ¢eÙLÖÁp z«cÁ }Ù[eÎj (Frequency division duplexing-FDD) Gĕ ˜Û\ÛV TVÁT|†‡ TVÁ TÖyPÖ[£eh• RLY¥ ÛUV†‡¼h• CÛPÚV RLYÛX JÚW NUV†‡¥ AĐT°•, ÙT\°• ˜zf\‰. RLY¥ ÛUV†‡¥ RLYÛX AĐT R BP]Ö°•, RLYÛX ÙT\ R BP]Ö°• C£eL ÚY|•. CRÛ]e ÙLց| C£ ÚN]¥LÛ[ TVÁT|†R CV¨f\‰.

TVÁTÖyPÖ[Ÿ CP†‡¥ JÚW BP]Ö RLYÛX AĐT°•, ÙT\°• TVÁT|†RT|f\‰. CÛR ÙNšV }Ù[eNŸ (Duplexer) Gĕ L£« Cjh ER°f\‰. CR¼h RLYÛX AĐT°•, ÙT\°• ÚY¿ ÚY¿ AÛX Y¡ÛN TVÁT|†RTP ÚY|•. CR]Ö¥ }Ù[eNŸ L£« CWÛP• ÚY¿T|†‡ TVÁ T|†‡eÙLÖ·[ CV¨•. AÚR NUV• JÁÛ\ JÁ¿ TևeLÖR YÛL›¥ C£eh•.

RLY¥ ÙRÖPŸ‘¥ pX ˜efV h½“L·

RLY¥ ÛUV• (Base Station):-

JÚW CP†‡¥ ŒÛXVÖL E·[ RLY¥ ÛUV†ÛR ÚTÍ ÍÚPcÁ GÁ¿ AÛZefÚ\֕. Cjh RLYÛX ÙT\°•, AĐT°• BP]ÖeL· ÙT¡V PY¡Á —‰ ŒÛX Œ¿†RTyz£eh•.

NÍ fÛWTŸ (Subscriber):-

ÙUÖÛT¥ Y³ RLY¥ ÙRÖPŸ‘¼h TQ• ÙN¨†‡ TVÁT|†‰• TVÁTÖyPÖ [Ÿ.

T֟ÚYŸy ÚN]¥ (Forward Channel) :-

ÚTÍ ÍÚPcÂ¥ C£‹‰ ÙUÖÛT¨eh RLY¥LÛ[ AĐT TVÁT|• ÚN]¥.

¡YŸÍ ÚN]¥ (Reverse Channel):-

ÙUÖÛT¦¥ C£‹‰ ÚTÍ ÍÚPc¼h RLY¥LÛ[ AĐT ER°• ÚN]¥.

Úay B (Hand off):-

TVÁT|†‰• ÙTÖµ‰ J£ ÚTÍ ÍÚPcÂ¥ C£‹‰ ÚY¿ ÚTÍ ÍÚPc¼h UÖ½e ÙLÖ·YR¼LÖ] Y³˜Û\ÛV Úay B GÁ¿ AÛZeLT|f\‰.

zWÖÁÍ ¡qYŸ (Trans Receiver):-

JÚW NUV†‡¥ RLYÛX ÙT¼¿e ÙLÖ·[°•, RLYÛX AĐT°• ÙNšV ˜zfÁ\ L£«ÛV zWÖÁÍ ¡qYŸ GÁfÚ\֕.

ÚTÇ (Page) :-

J£ RLYÛX JÚW NUV†‡¥ TX ÚTÍ ÍÚPcÁLÛ[ TVÁT|†‡ TVÁ TÖy| Th‡ (Service area) ˜µYR¼h• ÙLց| ÙN¥Y‰.

LzÚWÖ¥ ÚN]¥ (Control Channel):-

LÖ¥ ¡eÙYÍy, LÖ¥ CÁÎÚVcÁ ÚTÖÁ\ TX «RUÖ] LyPÛ[LÛ[ ÙLց| ÙN¥X TVÁ T|†RT|• ÚN]¥.

ÙUÖÛT¥ r«ypj ÙNÁPŸ (Mobile Switching Center):-

ÙT¡V NŸ®Í H¡VÖÛY ÙLց|·[ ÙSyÙY֟f¥ ÙUÖÛT¥ LÖ¥LÛ[ TX ÚTÍ ÍÚPcÁLºeh ¤yzj ÙNšYR¼h Cë‹R r«ypj ÙNÁPŸL· TVÁ T|†RT|f\‰.

ÚWÖUŸ (Roamer) :-

TR« ÙNšVTy|·[ H¡VÖÛY R«W AÚR ÙSy ÙY֟f¥ E·[ ÚY¿ Th‡›¥ TVÁT|†‰Y‰. ERÖ WQUÖL, R–²SÖyz¥TVÁ T|†R NÍ fÛW ÙNšR ÙUÖÛT¥ CÛQÛT AÚR ÙSy ÙY֟f¥ ÚLW[Ö, LŸ SÖPLÖ ÚTÖÁ\ Th‡›¨• TVÁT|†R Y³ Yhef\‰ C‹R ÚW֖j.

ÛP• z«cÁ }Ù[epj (TDD):-

‘¡eÙLÖÁp z«NÁ }Ù[epÍf¥ RLYÛX ÙT\°•, AĐT°• C£ ÚY¿ ÚN]¥L· TVÁT|†R ÚY|• GÁTÛR T֟†ÚR֕. TDD-¥ JÚW ÚWzÚVÖ ÚN]ÛX TVÁ T|†‡e ÙLց| J£ h½‘yP LÖX AYLÖN†‡¼h ÚTÍ ÍÚPc¦£‹‰ ÙUÖÛT¨eh RLYÛX AБ ÛYeL°• ‘\h A|†R p½V LÖX AYLÖN†‡¼h ÙUÖÛT¦¥ C£‹‰ ÚTÍ ÍÚPc¼h• RL YÛX AĐT°• CV¨ f\‰. B]Ö¥ C‡¥ h½‘P TP ÚYzV‰ TDD-I TVÁT|†R zÈyP¥ UÖ| ÚXcÁ Gĕ ˜Û\ÛVRÖÁ TVÁT|†R ÚY|•. RLY¥T½UÖ¼\†‡Á ÚYL†ÛR TVÁT|†‡ AГYR¼h•, ÙT¿YR¼h• G‹R ÚY¿TÖ|• ÙR¡VÖR YÛL›¥ JÚW NUV†‡¥ RLY¥LÛ[ ÙT\°•, AĐT°• ˜z• ÚTÖ¥ J£ ÚRÖ¼\†ÛR C‰ H¼T|†‰f\‰. R¼ÙTÖµ‰ C•˜Û\ –L TWYXÖL ÛLVÖ[T|f\‰.

ÚTÈj pÍP• (Paging System):-

TVÁTÖyPÖ[£eh J£ p\V RLYÛX AГYR¼h C‹R ˜Û\ RLY¥ ÙRÖPŸ“ TVÁT|†RT|f\‰. ÙN¥ ÚTÖÁL· Y£YR¼h ˜Á –L ÙT¡V A[«¥ C•˜Û\ TVÁT|†RTyP‰. RLY¥ GÁT‰ GL[ÖLÚYÖ, Gµ†‰L· BLÚYÖ CRÁ ™X• AĐT CV¨•. ÚTÈj pÍP†‡Á S•TÛWe ÙLց| J£Y£eh RLYÛX AĐT CV¨•. TP†‡¥ LÖyPTy|· [ÛR ÚTÖ¥ T¸e r«yreh ÙP¦ÚTÖÁ ÙSy ÙY֟e (Public Switched Telephone Network) ER«PÁ RÛW Y³ ÙRÖPŸ‘Á ™XÚUÖ A¥X‰ ÙNV¼ÛL ÚLÖ· ER«PÚ]Ö RLY¥LÛ[ ÚTÈj Ly|TÖy| ŒÛXV†‡¥ C£‹‰ AĐT CV¨•.